Hər gün gözümüzün önündə insanlar ölür. Kimi qəfil xəstəlikdən, kimi yol qəzasında, kimi güllədən, kimi bıçaqdan... Ölüm formaları dəyişir, amma həqiqət dəyişmir: hər kəs ölümlə üz-üzədir.

Amma biz elə yaşayırıq ki, sanki əbədi yaşayacağıq. Haqsızlıq baş verəndə susanlar var. Onlar “mənə toxunmur” deyib başlarını aşağı salır. Amma bilsələr, bu susqunluq sükut deyil, şərin böyüməsinə verdikləri fürsətdir. Hər susan insan bir gün özünə dönən zərbənin yolunu açır.

Ədalət gecikəndə susanlar cəzasını daha ağır çəkir. Dünən sükut edən, bu gün haqsızlıq qarşısında səsini qaldırmaq istəyən adamın qarşısında qınaq durur:
"Amma niyə dünən danışmadın?"

Cəmiyyətin paradoksu budur: danışanı lağa qoyur, susanı isə günahlandırır. İkisini də məhv edir. Çünki çoxluq qorxu ilə idarə olunur, vicdan nadir hallarda danışır.

Ölümü çox görmüşük, amma öyrənməmişik. Faniliyi bilirik, amma heç bir şey etməmişik. Susmaq rahatlıq gətirir, amma bu rahatlıq zəhərli və borcludur. Gec də olsa, hər susan həmin borcu ödəyir.

Ədalət gecikirsə, səbəb sadədir: çox susan var, az danışan var. Susanlar zəifdir, az danışan isə vicdanla yaşayır. Gec də olsa, susqunluğun cəzası gəlib çatacaq.

Seçimin nə olacaq?
Ya susacaqsan və bir gün ödəyəcəksən,
ya da danışacaqsan və vicdanla yaşayacaqsan.