Olimpiada suallarının hazırlanması və şagirdlərin seçimi
Olimpiada suallarının hazırlanması və şagird seçimi standart məktəb imtahanlarından köklü surətdə fərqlənir. Olimpiada sadəcə bilik yarışı deyil, həm də yaradıcı təfəkkür, məntiqi analiz və sürətli qərar vermə qabiliyyətinin sınağıdır.
Olimpiada sualları şagirdi standart qəliblərdən çıxmağa məcbur etməlidir.
Proqramdankənar deyil, proqramüstü olmalıdır. : Suallar məktəb proqramına əsaslanmalı, lakin həlli üçün proqramdakı biliklərin qeyri-adi kombinasiyasını tələb etməlidir.
Məntiqi Dərinlik tələb etməlidir. Sual sadə bir düsturu tətbiq etməklə deyil, bir neçə məntiqi addımı birləşdirməklə həll olunmalıdır.
Sualların çətinlik dərəcəsi elə balanslaşdırılmalıdır ki, ən güclü şagirdlərlə orta səviyyəli şagirdlər bir-birindən aydın şəkildə ayrılsın.
Yaradıcılıq tələb etməlidir. Şagird suala baxanda "bunu necə həll edəcəyimi bilirəm" deyil, "burada hansı maraqlı yol tapa bilərəm?" deyə düşünməlidir.
Olimpiada da açıq tipli suallara mütləq yer verilməlidir. Xüsusilə yuxarı turlarda şagirdin həll yolunu necə qurduğunu görmək üçün mütləqdir.
Fənlərarası əlaqə diqqət mərkəzində olmalıdır. Məsələn, fizika olimpiadasında riyazi analizin, biologiyada isə kimyəvi proseslərin tətbiqi sualları zənginləşdirir.
Olimpiada komandası formalaşdırarkən təkcə "yaxşı oxuyan" uşaqları deyil, müəyyən xüsusiyyətləri olan şagirdləri axtarmaq lazımdır:
Mövzunu dərindən araşdırmağa maraqlı olan, "bu niyə belədir?" sualını verən uşaqlar.
Psixoloji Dayanıqlıq: Olimpiada gərgin mühitdir. Çətin sual qarşısında təşvişə düşməyən, sona qədər mübarizə aparan uşaqlar seçilməlidir.
İlkin Diaqnostika: Şagirdlərə əvvəlcə kiçik "məntiq və sürət" testləri keçirilməli, sonra fənn üzrə bilikləri yoxlanılmalıdır.
Seçimlər bir imtahanla bitməməlidir. Bir neçə həftəlik hazırlıq kursundan sonra şagirdin öyrənmə sürəti (potensialı) müşahidə edilərək yekun qərar verilməlidir.
tehsilmedia.info bildirir ki, olimpiada suallarını hazırlayarkən "şagird bu sualı səhv yazacaq" deyə deyil, "şagird bu sualdan yeni nə öyrənəcək" fəlsəfəsi ilə yanaşmaq lazımdır. Olimpiada həm də öyrətmə vasitəsidir.
